Tokat Yazması
Tokat yazması, Tokat yöresine özgü, el emeğiyle üretilen ve geleneksel motiflerle süslenen önemli bir el sanatı ürünüdür. Yazmalar, geçmişten günümüze Tokat kadınlarının günlük yaşamında ve kültürel geleneklerinde önemli bir yere sahip olmuştur.
Tarihçesi
Tokat’ta yazmacılığın geçmişi, Osmanlı dönemine kadar uzanmaktadır. Tokat’ın ticaret yolları üzerinde yer alması, yazma üretiminin şehirde gelişmesine katkı sağlamıştır.
Osmanlı döneminde Tokat, Anadolu’nun önemli yazma merkezlerinden biri hâline gelmiş, üretilen yazmalar çevre illere ve farklı bölgelere gönderilmiştir.
Tokat Yazması Nasıl Yapılır?
Tokat yazmaları, genellikle pamuklu kumaş üzerine yapılmaktadır. Desenler, ahşaptan oyulmuş kalıplar yardımıyla kumaşa basılır. Bu yönteme el baskısı denilmektedir.
Boyalar, geçmişte tamamen doğal maddelerden elde edilmiştir. Günümüzde ise hem doğal hem de modern boyalar kullanılabilmektedir.
Motif ve Desenler
Tokat yazmalarında genellikle bitkisel ve geometrik motifler ön plandadır. Çiçek, yaprak ve dallardan oluşan desenler sıkça görülür.
Motifler sadece süsleme amacıyla değil, aynı zamanda duygu ve düşünceleri ifade etmek için kullanılmıştır. Bu yönüyle Tokat yazmaları, anlam yüklü kültürel ürünlerdir.
Kullanım Alanları
Tokat yazmaları, geçmişte en çok:
- Başörtüsü olarak
- Günlük kullanımda
- Çeyizlerde
- Özel günlerde
kullanılmıştır. Yazmalar, kadınların günlük kıyafetlerinin ayrılmaz bir parçası olmuştur.
Tokat Yazmasının Özellikleri
Tokat yazmaları, ince kumaşı, canlı renkleri ve el işçiliği ile dikkat çekmektedir. Desenlerin zamanla solmaması, kaliteli işçiliğin göstergesidir.
Kültürel Önemi
Tokat yazması, Tokat’ın geleneksel yaşam biçimini ve estetik anlayışını yansıtan önemli bir kültürel miras unsurudur. Yazmacılık, geçmişte birçok ailenin geçim kaynağı olmuş, ustadan çırağa aktarılan bir sanat dalı olarak yaşatılmıştır.
Günümüzde Tokat yazması, folklor etkinliklerinde, kültürel tanıtımlarda ve müzelerde Tokat’ı temsil eden önemli bir unsur olarak değerlendirilmektedir.
Nereden Satın Alınabilir?
Tokat yazmaları, Tokat il merkezinde bulunan yöresel ürün dükkânlarından, el sanatları satış noktalarından ve müzelerdeki satış alanlarından temin edilebilmektedir.
Ayrıca Tokat’a özgü ürünler satan online yöresel ürün siteleri üzerinden de Tokat yazması satın almak mümkündür. Satın alırken ürünün el baskısı olmasına dikkat edilmesi önerilir.
Galeri
