Kültür Atlası

Sarı Yılan

Sarı Yılan, Tokat yöresinde kız çocukları tarafından oynanan, sözlü anlatımı güçlü, duygusal ve dramatik yönü bulunan geleneksel bir çocuk oyunudur. Oyun, genellikle açık alanlarda ve en az 7–8 kişi ile oynanır.

Oyuncular ve Roller

Oyunda farklı roller bulunur ve her rol, oyunun anlamını güçlendiren bir görev üstlenir.

• Ebe: Koluna sarı bir bant veya eşarp bağlanan oyuncu
• Çoban: Kaval çalarak oyuna hareket kazandıran oyuncu
• Anne, baba ve diğer yakınları canlandıran oyuncular
• Sevdiği (oyunun sonunda gelen kişi)

Oyunun Hazırlanışı

Ebe olarak seçilen oyuncunun koluna sarı bir bant bağlanır. Diğer oyuncular ebeye yaklaşık 4–5 metre uzaklıkta dururlar. Çoban olan oyuncu elinde kaval ile ebenin yanına gelir.

Oyunun Oynanışı

Çoban, kavalını öttürerek ebenin yanından geçerken, ebe derdini anlatır ve ezgili bir şekilde şu sözleri söyler:

Dağ başında sarı bir yılan
Araladı beni yaraladı beni
Çağrın gelsin, annem gelsin
Alsın yılanı arsın koluna

Çoban köye iner ve durumu anneye anlatır. Anne gelir ve ezgili bir şekilde şöyle cevap verir:

Alamam yılanı, saramam koluma
Kolsuz kalamam, kızsız kalırım

Anne oyundan çekilir ve ebe aynı sözleri bu kez babası için söyler. Baba gelir ve şu cevabı verir:

Alamam yılanı, saramam koluma
Kolsuz kalamam, kızsız kalırım

Yakınların Çağrılması

Kız çaresizlik içinde halasını, dayısını, amcasını, teyzesini çağırır. Her biri sırayla gelir ve olumsuz cevaplar verir.

Sonunda kız, ezgili bir şekilde şu sözleri söyler:

Dağ başında sarı bir yılan
Araladı beni, yaraladı beni
Çağırın gelsin sevdiğim gelsin
Alsın yılanı sarsın koluna

Oyunun Sonu

Sevdiği koşarak gelir ve ezgili bir şekilde şöyle der:

Alırım yılanı, sararım koluma
Kolsuz kalırım, sensiz kalamam

Sevdiği, kızın kolundaki sarı bandı veya eşarbı çıkarıp atar. Ardından oyuncular kucaklaşır ve oyun bu şekilde sona erer.

Oyunun Anlamı ve Teması

Sarı Yılan Oyunu; sevgi, fedakârlık, bağlılık ve sadakat temalarını sembolik bir anlatımla işler.

Oyunda yılan, sıkıntıyı ve acıyı; sevdiği ise her türlü fedakârlığı göze alan gerçek sevgiyi temsil eder.

Günümüzde Sarı Yılan Oyunu

Günümüzde Sarı Yılan Oyunu, daha çok yöresel tanıtımlarda, kültürel etkinliklerde ve halk oyunları gösterilerinde yaşatılmaktadır.

Bu oyun, Tokat yöresinin duygusal anlatım gücünü, aile yapısını ve sevgi anlayışını yansıtan önemli bir kültürel mirastır.