Kayısı çiri, Tokat mutfağına özgü, kayısının kurutularak değerlendirilmesiyle yapılan geleneksel bir yöresel üründür. Uzun süre saklanabilmesi ve besleyici yapısı sayesinde Tokat’ta özellikle kış aylarında sıkça tüketilmiştir.
Kayısı çiri, Tokat’ta daha çok atıştırmalık ve kuru meyve olarak tüketilmektedir. Aynı zamanda bazı evlerde komposto ve tatlı yapımında da kullanılmaktadır.
Kayısı çirinin geçmişi, Tokat’ta meyve yetiştiriciliğinin yaygın olduğu eski dönemlere dayanmaktadır. Taze meyvelerin uzun süre saklanabilmesi için kurutma yöntemi sıkça uygulanmıştır.
Bu yöntem sayesinde kayısı, kış aylarında da tüketilebilen önemli bir besin kaynağı hâline gelmiştir.
Kayısı çiri, olgunlaşmış kayısıların toplanmasıyla hazırlanır. Kayısılar yıkanır, ikiye bölünür ve çekirdekleri çıkarılır.
Ardından güneş alan temiz bir ortamda serilerek doğal yöntemlerle kurutulur. Kurutma işlemi tamamlandığında kayısılar çiri hâlini alır.
Kayısı çiri, yumuşak dokulu, tatlı aromalı ve doğal bir lezzete sahiptir. Şeker ilavesi olmadan hazırlanması, ürünü sağlıklı bir atıştırmalık hâline getirir.
Lif açısından zengin olması, kayısı çirinin besin değerini artırmaktadır.
Kayısı çiri, Tokat’ta genellikle:
tüketilmektedir. Özellikle kış aylarında enerji verici doğal bir kuru meyve olarak tercih edilir.
Kayısı çiri, Tokat’ın doğal gıdayı saklama ve değerlendirme kültürünü yansıtan önemli bir yöresel üründür. Günümüzde de Tokat mutfağında geleneksel kuru meyveler arasında yer almaktadır.